ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟଲହରୀ
🌹 ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟଲହରୀ 🌹
ଆନନ୍ଦଲହରୀ (୧-୪୦)
ଶିଵଃ ଶକ୍ତ୍ୟା ୟୁକ୍ତୋ ୟଦି ଭଵତି ଶକ୍ତଃ ପ୍ରଭଵିତୁଂ
ନ ଚେଦେଵଂ ଦେଵୋ ନ ଖଲୁ କୁଶଲଃ ସ୍ପନ୍ଦିତୁମପି ।
ଅତସ୍ତ୍ଵାମାରାଧ୍ୟାଂ ହରିହରଵିରିଞ୍ଚାଦିଭିରପି
ପ୍ରଣନ୍ତୁଂ ସ୍ତୋତୁଂ ଵା କଥମକୃତପୁଣ୍ୟଃ ପ୍ରଭଵତି ॥ ୧॥
ତନୀୟାଂସଂ ପାଂସୁଂ ତଵ ଚରଣପଙ୍କେରୁହଭଵଂ
ଵିରିଞ୍ଚିସ୍ସଞ୍ଚିନ୍ଵନ୍ ଵିରଚୟତି ଲୋକାନଵିକଲମ୍ ।
ଵହତ୍ୟେନଂ ଶୌରିଃ କଥମପି ସହସ୍ରେଣ ଶିରସାଂ
ହରସ୍ସଂକ୍ଷୁଦ୍ୟୈନଂ ଭଜତି ଭସିତୋଦ୍ଧୂଲନଵିଧିମ୍ ॥ ୨॥
ଅଵିଦ୍ୟାନାମନ୍ତ-ସ୍ତିମିର-ମିହିରଦ୍ଵୀପନଗରୀ
ଜଡାନାଂ ଚୈତନ୍ୟ-ସ୍ତବକ-ମକରନ୍ଦ-ସ୍ରୁତିଝରୀ ।
ଦରିଦ୍ରାଣାଂ ଚିନ୍ତାମଣିଗୁଣନିକା ଜନ୍ମଜଲଧୌ
ନିମଗ୍ନାନାଂ ଦଂଷ୍ଟ୍ରା ମୁରରିପୁ-ଵରାହସ୍ୟ ଭଵତି ॥ ୩॥
ତ୍ଵଦନ୍ୟଃ ପାଣିଭ୍ୟାମଭୟଵରଦୋ ଦୈଵତଗଣଃ
ତ୍ଵମେକା ନୈଵାସି ପ୍ରକଟିତଵରାଭୀତ୍ୟଭିନୟା ।
ଭୟାତ୍ ତ୍ରାତୁଂ ଦାତୁଂ ଫଲମପି ଚ ଵାଞ୍ଛାସମଧିକଂ
ଶରଣ୍ୟେ ଲୋକାନାଂ ତଵ ହି ଚରଣାଵେଵ ନିପୁଣୌ ॥ ୪॥
ହରିସ୍ତ୍ଵାମାରାଧ୍ୟ ପ୍ରଣତଜନସୌଭାଗ୍ୟଜନନୀଂ
ପୁରା ନାରୀ ଭୂତ୍ଵା ପୁରରିପୁମପି କ୍ଷୋଭମନୟତ୍ ।
ସ୍ମରୋଽପି ତ୍ଵାଂ ନତ୍ଵା ରତିନୟନଲେହ୍ୟେନ ଵପୁଷା
ମୁନୀନାମପ୍ୟନ୍ତଃ ପ୍ରଭଵତି ହି ମୋହାୟ ମହତାମ୍ ॥ ୫॥
ଧନୁଃ ପୌଷ୍ପଂ ମୌର୍ଵୀ ମଧୁକରମୟୀ ପଞ୍ଚ ଵିଶିଖାଃ
ଵସନ୍ତଃ ସାମନ୍ତୋ ମଲୟମରୁଦାୟୋଧନରଥଃ ।
ତଥାପ୍ୟେକଃ ସର୍ଵଂ ହିମଗିରିସୁତେ କାମପି କୃପାମ୍
ଅପାଙ୍ଗାତ୍ତେ ଲବ୍ଧ୍ଵା ଜଗଦିଦ-ମନଙ୍ଗୋ ଵିଜୟତେ ॥ ୬॥
କ୍ଵଣତ୍କାଞ୍ଚୀଦାମା କରିକଲଭକୁମ୍ଭସ୍ତନନତା
ପରିକ୍ଷୀଣା ମଧ୍ୟେ ପରିଣତଶରଚ୍ଚନ୍ଦ୍ରଵଦନା ।
ଧନୁର୍ବାଣାନ୍ ପାଶଂ ସୃଣିମପି ଦଧାନା କରତଲୈଃ
ପୁରସ୍ତାଦାସ୍ତାଂ ନଃ ପୁରମଥିତୁରାହୋପୁରୁଷିକା ॥ ୭॥
ସୁଧାସିନ୍ଧୋର୍ମଧ୍ୟେ ସୁରଵିଟପିଵାଟୀପରିଵୃତେ
ମଣିଦ୍ଵୀପେ ନୀପୋପଵନଵତି ଚିନ୍ତାମଣିଗୃହେ ।
ଶିଵାକାରେ ମଞ୍ଚେ ପରମଶିଵପର୍ୟଙ୍କନିଲୟାଂ
ଭଜନ୍ତି ତ୍ଵାଂ ଧନ୍ୟାଃ କତିଚନ ଚିଦାନନ୍ଦଲହରୀମ୍ ॥ ୮॥
ମହୀଂ ମୂଲାଧାରେ କମପି ମଣିପୂରେ ହୁତଵହଂ
ସ୍ଥିତଂ ସ୍ଵାଧିଷ୍ଠାନେ ହୃଦି ମରୁତମାକାଶମୁପରି ।
ମନୋଽପି ଭ୍ରୂମଧ୍ୟେ ସକଲମପି ଭିତ୍ଵା କୁଲପଥଂ
ସହସ୍ରାରେ ପଦ୍ମେ ସହ ରହସି ପତ୍ୟା ଵିହରସେ ॥ ୯॥
ସୁଧାଧାରାସାରୈଶ୍ଚରଣୟୁଗଲାନ୍ତର୍ଵିଗଲିତୈଃ
ପ୍ରପଞ୍ଚଂ ସିଞ୍ଚନ୍ତୀ ପୁନରପି ରସାମ୍ନାୟମହସଃ ।
ଅଵାପ୍ୟ ସ୍ଵାଂ ଭୂମିଂ ଭୁଜଗନିଭମଧ୍ୟୁଷ୍ଟଵଲୟଂ
ସ୍ଵମାତ୍ମାନଂ କୃତ୍ଵା ସ୍ଵପିଷି କୁଲକୁଣ୍ଡେ କୁହରିଣି ॥ ୧୦॥
ଚତୁର୍ଭିଃ ଶ୍ରୀକଣ୍ଠୈଃ ଶିଵୟୁଵତିଭିଃ ପଞ୍ଚଭିରପି
ପ୍ରଭିନ୍ନାଭିଃ ଶମ୍ଭୋର୍ନଵଭିରପି ମୂଲପ୍ରକୃତିଭିଃ ।
ଚତୁଶ୍ଚତ୍ଵାରିଂଶଦ୍ଵସୁଦଲକଲାଶ୍ରତ୍ରିଵଲୟ-
ତ୍ରିରେଖାଭିଃ ସାର୍ଧଂ ତଵ ଶରଣକୋଣାଃ ପରିଣତାଃ ॥ ୧୧॥
ତ୍ଵଦୀୟଂ ସୌନ୍ଦର୍ୟଂ ତୁହିନଗିରିକନ୍ୟେ ତୁଲୟିତୁଂ
କଵୀନ୍ଦ୍ରାଃ କଲ୍ପନ୍ତେ କଥମପି ଵିରିଞ୍ଚିପ୍ରଭୃତୟଃ ।
ୟଦାଲୋକୌତ୍ସୁକ୍ୟାଦମରଲଲନା ୟାନ୍ତି ମନସା
ତପୋଭିର୍ଦୁଷ୍ପ୍ରାପାମପି ଗିରିଶସାୟୁଜ୍ୟପଦଵୀମ୍ ॥ ୧୨॥
ନରଂ ଵର୍ଷୀୟାଂସଂ ନୟନଵିରସଂ ନର୍ମସୁ ଜଡଂ
ତଵାପାଙ୍ଗାଲୋକେ ପତିତମନୁଧାଵନ୍ତି ଶତଶଃ ।
ଗଲଦ୍ଵେଣୀବନ୍ଧାଃ କୁଚକଲଶଵିସ୍ରସ୍ତସିଚୟା
ହଠାତ୍ ତ୍ରୁଟ୍ୟତ୍କାଞ୍ଚ୍ୟୋ ଵିଗଲିତଦୁକୂଲା ୟୁଵତୟଃ ॥ ୧୩॥
କ୍ଷିତୌ ଷଟ୍ପଞ୍ଚାଶଦ୍ ଦ୍ଵିସମଧିକପଞ୍ଚାଶଦୁଦକେ
ହୁତାଶେ ଦ୍ଵାଷଷ୍ଟିଶ୍ଚତୁରଧିକପଞ୍ଚାଶଦନିଲେ ।
ଦିଵି ଦ୍ଵିଷ୍ଷଟ୍ତ୍ରିଂଶନ୍ମନସି ଚ ଚତୁଷ୍ଷଷ୍ଟିରିତି ୟେ
ମୟୂଖାସ୍ତେଷାମପ୍ୟୁପରି ତଵ ପାଦାମ୍ବୁଜୟୁଗମ୍ ॥ ୧୪॥
ଶରଜ୍ଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନାଶୁଦ୍ଧାଂ ଶଶିୟୁତଜଟାଜୂଟମକୁଟାଂ
ଵରତ୍ରାସତ୍ରାଣସ୍ଫଟିକଘଟିକାପୁସ୍ତକକରାମ୍ ।
ସକୃନ୍ନ ତ୍ଵା ନତ୍ଵା କଥମିଵ ସତାଂ ସଂନ୍ନିଦଧତେ
ମଧୁକ୍ଷୀରଦ୍ରାକ୍ଷାମଧୁରିମଧୁରୀଣାଃ ଭଣିତୟଃ ॥ ୧୫॥ var ଫଣିତୟଃ
କଵୀନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ଚେତଃକମଲଵନବାଲାତପରୁଚିଂ
ଭଜନ୍ତେ ୟେ ସନ୍ତଃ କତିଚିଦରୁଣାମେଵ ଭଵତୀମ୍ ।
ଵିରିଞ୍ଚିପ୍ରେୟସ୍ୟାସ୍ତରୁଣତରଶୃଙ୍ଗାରଲହରୀ-
ଗଭୀରାଭିର୍ଵାଗ୍ଭିର୍ଵିଦଧତି ସତାଂ ରଞ୍ଜନମମୀ ॥ ୧୬॥
ସଵିତ୍ରୀଭିର୍ଵାଚାଂ ଶଶିମଣିଶିଲାଭଙ୍ଗରୁଚିଭିଃ
ଵଶିନ୍ୟାଦ୍ୟାଭିସ୍ତ୍ଵାଂ ସହ ଜନନି ସଂଚିନ୍ତୟତି ୟଃ ।
ସ କର୍ତା କାଵ୍ୟାନାଂ ଭଵତି ମହତାଂ ଭଙ୍ଗିରୁଚିଭିଃ
ଵଚୋଭିର୍ଵାଗ୍ଦେଵୀଵଦନକମଲାମୋଦମଧୁରୈଃ ॥ ୧୭॥
ତନୁଚ୍ଛାୟାଭିସ୍ତେ ତରୁଣତରଣିଶ୍ରୀସରଣିଭିଃ
ଦିଵଂ ସର୍ଵାମୁର୍ଵୀମରୁଣିମନି ମଗ୍ନାଂ ସ୍ମରତି ୟଃ ।
ଭଵନ୍ତ୍ୟସ୍ୟ ତ୍ରସ୍ୟଦ୍ଵନହରିଣଶାଲୀନନୟନାଃ
ସହୋର୍ଵଶ୍ୟା ଵଶ୍ୟାଃ କତି କତି ନ ଗୀର୍ଵାଣଗଣିକାଃ ॥ ୧୮॥
ମୁଖଂ ବିନ୍ଦୁଂ କୃତ୍ଵା କୁଚୟୁଗମଧସ୍ତସ୍ୟ ତଦଧୋ
ହରାର୍ଧଂ ଧ୍ୟାୟେଦ୍ୟୋ ହରମହିଷି ତେ ମନ୍ମଥକଲାମ୍ ।
ସ ସଦ୍ୟଃ ସଂକ୍ଷୋଭଂ ନୟତି ଵନିତା ଇତ୍ୟତିଲଘୁ
ତ୍ରିଲୋକୀମପ୍ୟାଶୁ ଭ୍ରମୟତି ରଵୀନ୍ଦୁସ୍ତନୟୁଗାମ୍ ॥ ୧୯॥
କିରନ୍ତୀମଙ୍ଗେଭ୍ୟଃ କିରଣନିକୁରମ୍ବାମୃତରସଂ
ହୃଦି ତ୍ଵାମାଧତ୍ତେ ହିମକରଶିଲାମୂର୍ତିମିଵ ୟଃ ।
ସ ସର୍ପାଣାଂ ଦର୍ପଂ ଶମୟତି ଶକୁନ୍ତାଧିପ ଇଵ
ଜ୍ଵରପ୍ଲୁଷ୍ଟାନ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ୟା ସୁଖୟତି ସୁଧାଧାରସିରୟା ॥ ୨୦॥
ତଟିଲ୍ଲେଖାତନ୍ଵୀଂ ତପନଶଶିଵୈଶ୍ଵାନରମୟୀଂ
ନିଷଣ୍ଣାଂ ଷଣ୍ଣାମପ୍ୟୁପରି କମଲାନାଂ ତଵ କଲାମ୍ ।
ମହାପଦ୍ମାଟଵ୍ୟାଂ ମୃଦିତମଲମାୟେନ ମନସା
ମହାନ୍ତଃ ପଶ୍ୟନ୍ତୋ ଦଧତି ପରମାହ୍ଲାଦଲହରୀମ୍ ॥ ୨୧॥
ଭଵାନି ତ୍ଵଂ ଦାସେ ମୟି ଵିତର ଦୃଷ୍ଟିଂ ସକରୁଣା-
ମିତି ସ୍ତୋତୁଂ ଵାଞ୍ଛନ୍ କଥୟତି ଭଵାନି ତ୍ଵମିତି ୟଃ ।
ତଦୈଵ ତ୍ଵଂ ତସ୍ମୈ ଦିଶସି ନିଜସାୟୁଜ୍ୟପଦଵୀଂ
ମୁକୁନ୍ଦବ୍ରହ୍ମେନ୍ଦ୍ରସ୍ଫୁଟମକୁଟନୀରାଜିତପଦାମ୍ ॥ ୨୨॥
ତ୍ଵୟା ହୃତ୍ଵା ଵାମଂ ଵପୁରପରିତୃପ୍ତେନ ମନସା
ଶରୀରାର୍ଧଂ ଶମ୍ଭୋରପରମପି ଶଙ୍କେ ହୃତମଭୂତ୍ ।
ୟଦେତତ୍ତ୍ଵଦ୍ରୂପଂ ସକଲମରୁଣାଭଂ ତ୍ରିନୟନଂ
କୁଚାଭ୍ୟାମାନମ୍ରଂ କୁଟିଲଶଶିଚୂଡାଲମକୁଟମ୍ ॥ ୨୩॥
ଜଗତ୍ସୂତେ ଧାତା ହରିରଵତି ରୁଦ୍ରଃ କ୍ଷପୟତେ
ତିରସ୍କୁର୍ଵନ୍ନେତତ୍ସ୍ଵମପି ଵପୁରୀଶସ୍ତିରୟତି ।
ସଦାପୂର୍ଵଃ ସର୍ଵଂ ତଦିଦମନୁଗୃହ୍ଣାତି ଚ ଶିଵ-
ସ୍ତଵାଜ୍ଞାମାଲମ୍ବ୍ୟ କ୍ଷଣଚଲିତୟୋର୍ଭ୍ରୂଲତିକୟୋଃ ॥ ୨୪॥
ତ୍ରୟାଣାଂ ଦେଵାନାଂ ତ୍ରିଗୁଣଜନିତାନାଂ ତଵ ଶିଵେ
ଭଵେତ୍ ପୂଜା ପୂଜା ତଵ ଚରଣୟୋର୍ୟା ଵିରଚିତା ।
ତଥା ହି ତ୍ଵତ୍ପାଦୋଦ୍ଵହନମଣିପୀଠସ୍ୟ ନିକଟେ
ସ୍ଥିତା ହ୍ୟେତେ ଶଶ୍ଵନ୍ମୁକୁଲିତକରୋତ୍ତଂସମକୁଟାଃ ॥ ୨୫॥
ଵିରିଞ୍ଚିଃ ପଞ୍ଚତ୍ଵଂ ଵ୍ରଜତି ହରିରାପ୍ନୋତି ଵିରତିଂ
ଵିନାଶଂ କୀନାଶୋ ଭଜତି ଧନଦୋ ୟାତି ନିଧନମ୍ ।
ଵିତନ୍ଦ୍ରୀ ମାହେନ୍ଦ୍ରୀ ଵିତତିରପି ସଂମୀଲିତଦୃଶା
ମହାସଂହାରେଽସ୍ମିନ୍ ଵିହରତି ସତି ତ୍ଵତ୍ପତିରସୌ ॥ ୨୬॥
ଜପୋ ଜଲ୍ପଃ ଶିଲ୍ପଂ ସକଲମପି ମୁଦ୍ରାଵିରଚନା
ଗତିଃ ପ୍ରାଦକ୍ଷିଣ୍ୟକ୍ରମଣମଶନାଦ୍ୟାହୁତିଵିଧିଃ ।
ପ୍ରଣାମସ୍ସଂଵେଶସ୍ସୁଖମଖିଲମାତ୍ମାର୍ପଣଦୃଶା
ସପର୍ୟାପର୍ୟାୟସ୍ତଵ ଭଵତୁ ୟନ୍ମେ ଵିଲସିତମ୍ ॥ ୨୭॥
ସୁଧାମପ୍ୟାସ୍ଵାଦ୍ୟ ପ୍ରତିଭୟଜରାମୃତ୍ୟୁହରିଣୀଂ
ଵିପଦ୍ୟନ୍ତେ ଵିଶ୍ଵେ ଵିଧିଶତମଖାଦ୍ୟା ଦିଵିଷଦଃ ।
କରାଲଂ ୟତ୍କ୍ଷ୍ଵେଲଂ କବଲିତଵତଃ କାଲକଲନା
ନ ଶମ୍ଭୋସ୍ତନ୍ମୂଲଂ ତଵ ଜନନି ତାଟଙ୍କମହିମା ॥ ୨୮॥
କିରୀଟଂ ଵୈରିଞ୍ଚଂ ପରିହର ପୁରଃ କୈଟଭଭିଦଃ
କଠୋରେ କୋଟୀରେ ସ୍ଖଲସି ଜହି ଜମ୍ଭାରିମୁକୁଟମ୍ ।
ପ୍ରଣମ୍ରେଷ୍ଵେତେଷୁ ପ୍ରସଭମୁପୟାତସ୍ୟ ଭଵନଂ
ଭଵସ୍ୟାଭ୍ୟୁତ୍ଥାନେ ତଵ ପରିଜନୋକ୍ତିର୍ଵିଜୟତେ ॥ ୨୯॥
ସ୍ଵଦେହୋଦ୍ଭୂତାଭିର୍ଘୃଣିଭିରଣିମାଦ୍ୟାଭିରଭିତୋ
ନିଷେଵ୍ୟେ ନିତ୍ୟେ ତ୍ଵାମହମିତି ସଦା ଭାଵୟତି ୟଃ ।
କିମାଶ୍ଚର୍ୟଂ ତସ୍ୟ ତ୍ରିନୟନସମୃଦ୍ଧିଂ ତୃଣୟତୋ
ମହାସଂଵର୍ତାଗ୍ନିର୍ଵିରଚୟତି ନିରାଜନଵିଧିମ୍ ॥ ୩୦॥
ଚତୁଷ୍ଷଷ୍ଟ୍ୟା ତନ୍ତ୍ରୈଃ ସକଲମତିସଂଧାୟ ଭୁଵନଂ
ସ୍ଥିତସ୍ତତ୍ତତ୍ସିଦ୍ଧିପ୍ରସଵପରତନ୍ତ୍ରୈଃ ପଶୁପତିଃ ।
ପୁନସ୍ତ୍ଵନ୍ନିର୍ବନ୍ଧାଦଖିଲପୁରୁଷାର୍ଥୈକଘଟନା-
ସ୍ଵତନ୍ତ୍ରଂ ତେ ତନ୍ତ୍ରଂ କ୍ଷିତିତଲମଵାତୀତରଦିଦମ୍ ॥ ୩୧॥
ଶିଵଃ ଶକ୍ତିଃ କାମଃ କ୍ଷିତିରଥ ରଵିଃ ଶୀତକିରଣଃ
ସ୍ମରୋ ହଂସଃ ଶକ୍ରସ୍ତଦନୁ ଚ ପରାମାରହରୟଃ ।
ଅମୀ ହୃଲ୍ଲେଖାଭିସ୍ତିସୃଭିରଵସାନେଷୁ ଘଟିତା
ଭଜନ୍ତେ ଵର୍ଣାସ୍ତେ ତଵ ଜନନି ନାମାଵୟଵତାମ୍ ॥ ୩୨॥
ସ୍ମରଂ ୟୋନିଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ତ୍ରିତୟମିଦମାଦୌ ତଵ ମନୋ-
ର୍ନିଧାୟୈକେ ନିତ୍ୟେ ନିରଵଧିମହାଭୋଗରସିକାଃ ।
ଭଜନ୍ତି ତ୍ଵାଂ ଚିନ୍ତାମଣିଗୁନନିବଦ୍ଧାକ୍ଷଵଲୟାଃ
ଶିଵାଗ୍ନୌ ଜୁହ୍ଵନ୍ତଃ ସୁରଭିଘୃତଧାରାହୁତିଶତୈଃ ॥ ୩୩॥
ଶରୀରଂ ତ୍ଵଂ ଶମ୍ଭୋଃ ଶଶିମିହିରଵକ୍ଷୋରୁହୟୁଗଂ
ତଵାତ୍ମାନଂ ମନ୍ୟେ ଭଗଵତି ନଵାତ୍ମାନମନଘମ୍ ।
ଅତଶ୍ଶେଷଶ୍ଶେଷୀତ୍ୟୟମୁଭୟସାଧାରଣତୟା
ସ୍ଥିତଃ ସଂବନ୍ଧୋ ଵାଂ ସମରସପରାନନ୍ଦପରୟୋଃ ॥ ୩୪॥
ମନସ୍ତ୍ଵଂ ଵ୍ୟୋମ ତ୍ଵଂ ମରୁଦସି ମରୁତ୍ସାରଥିରସି
ତ୍ଵମାପସ୍ତ୍ଵଂ ଭୂମିସ୍ତ୍ଵୟି ପରିଣତାୟାଂ ନ ହି ପରମ୍ ।
ତ୍ଵମେଵ ସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ପରିଣମୟିତୁଂ ଵିଶ୍ଵଵପୁଷା
ଚିଦାନନ୍ଦାକାରଂ ଶିଵୟୁଵତି ଭାଵେନ ବିଭୃଷେ ॥ ୩୫॥
ତଵାଜ୍ଞାଚକ୍ରସ୍ଥଂ ତପନଶଶିକୋଟିଦ୍ୟୁତିଧରଂ
ପରଂ ଶମ୍ଭୁଂ ଵନ୍ଦେ ପରିମିଲିତପାର୍ଶ୍ଵଂ ପରଚିତା ।
ୟମାରାଧ୍ୟନ୍ ଭକ୍ତ୍ୟା ରଵିଶଶିଶୁଚୀନାମଵିଷୟେ
ନିରାଲୋକେଽଲୋକେ ନିଵସତି ହି ଭାଲୋକଭଵନେ ॥ ୩୬॥
ଵିଶୁଦ୍ଧୌ ତେ ଶୁଦ୍ଧସ୍ଫଟିକଵିଶଦଂ ଵ୍ୟୋମଜନକଂ
ଶିଵଂ ସେଵେ ଦେଵୀମପି ଶିଵସମାନଵ୍ୟଵସିତାମ୍ ।
ୟୟୋଃ କାନ୍ତ୍ୟା ୟାନ୍ତ୍ୟାଃ ଶଶିକିରଣସାରୂପ୍ୟସରଣେ-
ଵିଧୂତାନ୍ତର୍ଧ୍ଵାନ୍ତା ଵିଲସତି ଚକୋରୀଵ ଜଗତୀ ॥ ୩୭॥
ସମୁନ୍ମୀଲତ୍ ସଂଵିତ୍ କମଲମକରନ୍ଦୈକରସିକଂ
ଭଜେ ହଂସଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵଂ କିମପି ମହତାଂ ମାନସଚରମ୍ ।
ୟଦାଲାପାଦଷ୍ଟାଦଶଗୁଣିତଵିଦ୍ୟାପରିଣତି-
ର୍ୟଦାଦତ୍ତେ ଦୋଷାଦ୍ ଗୁଣମଖିଲମଦ୍ଭ୍ୟଃ ପୟ ଇଵ ॥ ୩୮॥
ତଵ ସ୍ଵାଧିଷ୍ଠାନେ ହୁତଵହମଧିଷ୍ଠାୟ ନିରତଂ
ତମୀଡେ ସଂଵର୍ତଂ ଜନନି ମହତୀଂ ତାଂ ଚ ସମୟାମ୍ ।
ୟଦାଲୋକେ ଲୋକାନ୍ ଦହତି ମହତି କ୍ରୋଧକଲିତେ
ଦୟାର୍ଦ୍ରା ୟା ଦୃଷ୍ଟିଃ ଶିଶିରମୁପଚାରଂ ରଚୟତି ॥ ୩୯॥
ତଟିତ୍ତ୍ଵନ୍ତଂ ଶକ୍ତ୍ୟା ତିମିରପରିପନ୍ଥିଫୁରଣୟା
ସ୍ଫୁରନ୍ନାନାରତ୍ନାଭରଣପରିଣଦ୍ଧେନ୍ଦ୍ରଧନୁଷମ୍ ।
ତଵ ଶ୍ୟାମଂ ମେଘଂ କମପି ମଣିପୂରୈକଶରଣଂ
ନିଷେଵେ ଵର୍ଷନ୍ତଂ ହରମିହିରତପ୍ତଂ ତ୍ରିଭୁଵନମ୍ ॥ ୪୦॥
ତଵାଧାରେ ମୂଲେ ସହ ସମୟୟା ଲାସ୍ୟପରୟା
ନଵାତ୍ମାନଂ ମନ୍ୟେ ନଵରସମହାତାଣ୍ଡଵନଟମ୍ ।
ଉଭାଭ୍ୟାମେତାଭ୍ୟାମୁଦୟଵିଧିମୁଦ୍ଦିଶ୍ୟ ଦୟୟା
ସନାଥାଭ୍ୟାଂ ଜଜ୍ଞେ ଜନକଜନନୀମଜ୍ଜଗଦିଦମ୍ ॥ ୪୧॥
🌹 ସୌନ୍ଦର୍ୟଲହରୀ 🌹
ଗତୈର୍ମାଣିକ୍ୟତ୍ଵଂ ଗଗନମଣିଭିଃ ସାନ୍ଦ୍ରଘଟିତଂ
କିରୀଟଂ ତେ ହୈମଂ ହିମଗିରିସୁତେ କୀର୍ତୟତି ୟଃ ।
ସ ନୀଡେୟଚ୍ଛାୟାଚ୍ଛୁରଣଶବଲଂ ଚନ୍ଦ୍ରଶକଲଂ
ଧନୁଃ ଶୌନାସୀରଂ କିମିତି ନ ନିବଧ୍ନାତି ଧିଷଣାମ୍ ॥ ୪୨॥
ଧୁନୋତୁ ଧ୍ଵାନ୍ତଂ ନସ୍ତୁଲିତଦଲିତେନ୍ଦୀଵରଵନଂ
ଘନସ୍ନିଗ୍ଧଶ୍ଲକ୍ଷ୍ଣଂ ଚିକୁରନିକୁରୁମ୍ବଂ ତଵ ଶିଵେ ।
ୟଦୀୟଂ ସୌରଭ୍ୟଂ ସହଜମୁପଲବ୍ଧୁଂ ସୁମନସୋ
ଵସନ୍ତ୍ୟସ୍ମିନ୍ ମନ୍ୟେ ଵଲମଥନଵାଟୀଵିଟପିନାମ୍ ॥ ୪୩॥
ତନୋତୁ କ୍ଷେମଂ ନସ୍ତଵ ଵଦନସୌନ୍ଦର୍ୟଲହରୀ-
ପରୀଵାହସ୍ରୋତଃସରଣିରିଵ ସୀମନ୍ତସରଣିଃ ।
ଵହନ୍ତୀ ସିନ୍ଦୂରଂ ପ୍ରବଲକବରୀଭାରତିମିର-
ଦ୍ଵିଷାଂ ବୃନ୍ଦୈର୍ବନ୍ଦୀକୃତମିଵ ନଵୀନାର୍କକିରଣମ୍ ॥ ୪୪॥
ଅରାଲୈଃ ସ୍ଵାଭାଵ୍ୟାଦଲିକଲଭସଶ୍ରୀଭିରଲକୈଃ
ପରୀତଂ ତେ ଵକ୍ତ୍ରଂ ପରିହସତି ପଙ୍କେରୁହରୁଚିମ୍ ।
ଦରସ୍ମେରେ ୟସ୍ମିନ୍ ଦଶନରୁଚିକିଞ୍ଜଲ୍କରୁଚିରେ
ସୁଗନ୍ଧୌ ମାଦ୍ୟନ୍ତି ସ୍ମରଦହନଚକ୍ଷୁର୍ମଧୁଲିହଃ ॥ ୪୫॥
ଲଲାଟଂ ଲାଵଣ୍ୟଦ୍ୟୁତିଵିମଲମାଭାତି ତଵ ୟ-
ଦ୍ଦ୍ଵିତୀୟଂ ତନ୍ମନ୍ୟେ ମକୁଟଘଟିତଂ ଚନ୍ଦ୍ରଶକଲମ୍ ।
ଵିପର୍ୟାସନ୍ୟାସାଦୁଭୟମପି ସଂଭୂୟ ଚ ମିଥଃ
ସୁଧାଲେପସ୍ୟୂତିଃ ପରିଣମତି ରାକାହିମକରଃ ॥ ୪୬॥
ଭ୍ରୁଵୌ ଭୁଗ୍ନେ କିଂଚିଦ୍ଭୁଵନଭୟଭଙ୍ଗଵ୍ୟସନିନି
ତ୍ଵଦୀୟେ ନେତ୍ରାଭ୍ୟାଂ ମଧୁକରରୁଚିଭ୍ୟାଂ ଧୃତଗୁଣମ୍ ।
ଧନୁର୍ମନ୍ୟେ ସଵ୍ୟେତରକରଗୃହୀତଂ ରତିପତେଃ
ପ୍ରକୋଷ୍ଠେ ମୁଷ୍ଟୌ ଚ ସ୍ଥଗୟତି ନିଗୂଢାନ୍ତରମୁମେ ॥ ୪୭॥
ଅହଃ ସୂତେ ସଵ୍ୟଂ ତଵ ନୟନମର୍କାତ୍ମକତୟା
ତ୍ରିୟାମାଂ ଵାମଂ ତେ ସୃଜତି ରଜନୀନାୟକତୟା ।
ତୃତୀୟା ତେ ଦୃଷ୍ଟିର୍ଦରଦଲିତହେମାମ୍ବୁଜରୁଚିଃ
ସମାଧତ୍ତେ ସଂଧ୍ୟାଂ ଦିଵସନିଶୟୋରନ୍ତରଚରୀମ୍ ॥ ୪୮॥
ଵିଶାଲା କଲ୍ୟାଣୀ ସ୍ଫୁଟରୁଚିରୟୋଧ୍ୟା କୁଵଲୟୈଃ
କୃପାଧାରାଧାରା କିମପି ମଧୁରାଭୋଗଵତିକା ।
ଅଵନ୍ତୀ ଦୃଷ୍ଟିସ୍ତେ ବହୁନଗରଵିସ୍ତାରଵିଜୟା
ଧ୍ରୁଵଂ ତତ୍ତନ୍ନାମଵ୍ୟଵହରଣୟୋଗ୍ୟା ଵିଜୟତେ ॥ ୪୯॥
କଵୀନାଂ ସଂଦର୍ଭସ୍ତବକମକରନ୍ଦୈକରସିକଂ
କଟାକ୍ଷଵ୍ୟାକ୍ଷେପଭ୍ରମରକଲଭୌ କର୍ଣୟୁଗଲମ୍ ।
ଅମୁଞ୍ଚନ୍ତୌ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ତଵ ନଵରସାସ୍ଵାଦତରଲା-
ଵସୂୟାସଂସର୍ଗାଦଲିକନୟନଂ କିଂଚିଦରୁଣମ୍ ॥ ୫୦॥
ଶିଵେ ଶୃଙ୍ଗାରାର୍ଦ୍ରା ତଦିତରଜନେ କୁତ୍ସନପରା
ସରୋଷା ଗଙ୍ଗାୟାଂ ଗିରିଶଚରିତେ ଵିସ୍ମୟଵତୀ ।
ହରାହିଭ୍ୟୋ ଭୀତା ସରସିରୁହସୌଭାଗ୍ୟଜୟିନୀ
ସଖୀଷୁ ସ୍ମେରା ତେ ମୟି ଜନନୀ ଦୃଷ୍ଟିଃ ସକରୁଣା ॥ ୫୧॥
ଗତେ କର୍ଣାଭ୍ୟର୍ଣଂ ଗରୁତ ଇଵ ପକ୍ଷ୍ମାଣି ଦଧତୀ
ପୁରାଂ ଭେତ୍ତୁଶ୍ଚିତ୍ତପ୍ରଶମରସଵିଦ୍ରାଵଣଫଲେ ।
ଇମେ ନେତ୍ରେ ଗୋତ୍ରାଧରପତିକୁଲୋତ୍ତଂସକଲିକେ
ତଵାକର୍ଣାକୃଷ୍ଟସ୍ମରଶରଵିଲାସଂ କଲୟତଃ ॥ ୫୨॥
ଵିଭକ୍ତତ୍ରୈଵର୍ଣ୍ୟଂ ଵ୍ୟତିକରିତଲୀଲାଞ୍ଜନତୟା
ଵିଭାତି ତ୍ଵନ୍ନେତ୍ରତ୍ରିତୟମିଦମୀଶାନଦୟିତେ ।
ପୁନଃ ସ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଦେଵାନ୍ ଦ୍ରୁହିଣହରିରୁଦ୍ରାନୁପରତାନ୍
ରଜଃ ସତ୍ତ୍ଵଂ ବିଭ୍ରତ୍ତମ ଇତି ଗୁଣାନାଂ ତ୍ରୟମିଵ ॥ ୫୩॥
ପଵିତ୍ରୀକର୍ତୁଂ ନଃ ପଶୁପତିପରାଧୀନହୃଦୟେ
ଦୟାମିତ୍ରୈର୍ନେତ୍ରୈରରୁଣଧଵଲଶ୍ୟାମରୁଚିଭିଃ ।
ନଦଃ ଶୋଣୋ ଗଙ୍ଗା ତପନତନୟେତି ଧ୍ରୁଵମମୁଂ
ତ୍ରୟାଣାଂ ତୀର୍ଥାନାମୁପନୟସି ସଂଭେଦମନଘମ୍ ॥ ୫୪॥
ନିମେଷୋନ୍ମେଷାଭ୍ୟାଂ ପ୍ରଲୟମୁଦୟଂ ୟାତି ଜଗତୀ
ତଵେତ୍ୟାହୁଃ ସନ୍ତୋ ଧରଣିଧରରାଜନ୍ୟତନୟେ ।
ତ୍ଵଦୁନ୍ମେଷାଜ୍ଜାତଂ ଜଗଦିଦମଶେଷଂ ପ୍ରଲୟତଃ
ପରିତ୍ରାତୁଂ ଶଙ୍କେ ପରିହୃତନିମେଷାସ୍ତଵ ଦୃଶଃ ॥ ୫୫॥
ତଵାପର୍ଣେ କର୍ଣେଜପନୟନପୈଶୁନ୍ୟଚକିତା
ନିଲୀୟନ୍ତେ ତୋୟେ ନିୟତମନିମେଷାଃ ଶଫରିକାଃ ।
ଇୟଂ ଚ ଶ୍ରୀର୍ବଦ୍ଧଚ୍ଛଦପୁଟକଵାଟଂ କୁଵଲୟମ୍
ଜହାତି ପ୍ରତ୍ୟୂଷେ ନିଶି ଚ ଵିଘଟୟ୍ୟ ପ୍ରଵିଶତି ॥ ୫୬॥
ଦୃଶା ଦ୍ରାଘୀୟସ୍ୟା ଦରଦଲିତନୀଲୋତ୍ପଲରୁଚା
ଦଵୀୟାଂସଂ ଦୀନଂ ସ୍ନପୟ କୃପୟା ମାମପି ଶିଵେ ।
ଅନେନାୟଂ ଧନ୍ୟୋ ଭଵତି ନ ଚ ତେ ହାନିରିୟତା
ଵନେ ଵା ହର୍ମ୍ୟେ ଵା ସମକରନିପାତୋ ହିମକରଃ ॥ ୫୭॥
ଅରାଲଂ ତେ ପାଲୀୟୁଗଲମଗରାଜନ୍ୟତନୟେ
ନ କେଷାମାଧତ୍ତେ କୁସୁମଶରକୋଦଣ୍ଡକୁତୁକମ୍ ।
ତିରଶ୍ଚୀନୋ ୟତ୍ର ଶ୍ରଵଣପଥମୁଲ୍ଲଙ୍ଘ୍ୟ ଵିଲସ-
ନ୍ନପାଙ୍ଗଵ୍ୟାସଙ୍ଗୋ ଦିଶତି ଶରସଂଧାନଧିଷଣାମ୍ ॥ ୫୮॥
ସ୍ଫୁରଦ୍ଗଣ୍ଡାଭୋଗପ୍ରତିଫଲିତତାଟଙ୍କୟୁଗଲଂ
ଚତୁଶ୍ଚକ୍ରଂ ମନ୍ୟେ ତଵ ମୁଖମିଦଂ ମନ୍ମଥରଥମ୍ ।
ୟମାରୁହ୍ୟ ଦ୍ରୁହ୍ୟତ୍ୟଵନିରଥମର୍କେନ୍ଦୁଚରଣଂ
ମହାଵୀରୋ ମାରଃ ପ୍ରମଥପତୟେ ସଜ୍ଜିତଵତେ ॥ ୫୯॥
ସରସ୍ଵତ୍ୟାଃ ସୂକ୍ତୀରମୃତଲହରୀକୌଶଲହରୀଃ
ପିବନ୍ତ୍ୟାଃ ଶର୍ଵାଣି ଶ୍ରଵଣଚୁଲୁକାଭ୍ୟାମଵିରଲମ୍ ।
ଚମତ୍କାରଶ୍ଲାଘାଚଲିତଶିରସଃ କୁଣ୍ଡଲଗଣୋ
ଝଣତ୍କାରୈସ୍ତାରୈଃ ପ୍ରତିଵଚନମାଚଷ୍ଟ ଇଵ ତେ ॥ ୬୦॥
ଅସୌ ନାସାଵଂଶସ୍ତୁହିନଗିରିଵଂଶଧ୍ଵଜପଟି
ତ୍ଵଦୀୟୋ ନେଦୀୟଃ ଫଲତୁ ଫଲମସ୍ମାକମୁଚିତମ୍ ।
ଵହନ୍ନନ୍ତର୍ମୁକ୍ତାଃ ଶିଶିରତରନିଶ୍ଵାସଗଲିତଂ
ସମୃଦ୍ଧ୍ୟା ୟତ୍ତାସାଂ ବହିରପି ଚ ମୁକ୍ତାମଣିଧରଃ ॥ ୬୧॥
ପ୍ରକୃତ୍ୟା ରକ୍ତାୟାସ୍ତଵ ସୁଦତି ଦନ୍ତଚ୍ଛଦରୁଚେଃ
ପ୍ରଵକ୍ଷ୍ୟେ ସାଦୃଶ୍ୟଂ ଜନୟତୁ ଫଲଂ ଵିଦ୍ରୁମଲତା ।
ନ ବିମ୍ବଂ ତଦ୍ବିମ୍ବପ୍ରତିଫଲନରାଗାଦରୁଣିତଂ
ତୁଲାମଧ୍ୟାରୋଢୁଂ କଥମିଵ ଵିଲଜ୍ଜେତ କଲୟା ॥ ୬୨॥
ସ୍ମିତଜ୍ୟୋତ୍ସ୍ନାଜାଲଂ ତଵ ଵଦନଚନ୍ଦ୍ରସ୍ୟ ପିବତାଂ
ଚକୋରାଣାମାସୀଦତିରସତୟା ଚଞ୍ଚୁଜଡିମା ।
ଅତସ୍ତେ ଶୀତାଂଶୋରମୃତଲହରୀମମ୍ଲରୁଚୟଃ
ପିବନ୍ତି ସ୍ଵଚ୍ଛନ୍ଦଂ ନିଶି ନିଶି ଭୃଶଂ କାଞ୍ଜିକଧିୟା ॥ ୬୩॥
ଅଵିଶ୍ରାନ୍ତଂ ପତ୍ୟୁର୍ଗୁଣଗଣକଥାମ୍ରେଡନଜପା
ଜପାପୁଷ୍ପଚ୍ଛାୟା ତଵ ଜନନି ଜିହ୍ଵା ଜୟତି ସା ।
ୟଦଗ୍ରାସୀନାୟାଃ ସ୍ଫଟିକଦୃଷଦଚ୍ଛଚ୍ଛଵିମୟୀ
ସରସ୍ଵତ୍ୟା ମୂର୍ତିଃ ପରିଣମତି ମାଣିକ୍ୟଵପୁଷା ॥ ୬୪॥
ରଣେ ଜିତ୍ଵା ଦୈତ୍ୟାନପହୃତଶିରସ୍ତ୍ରୈଃ କଵଚିଭିର୍-
ନିଵୃତ୍ତୈଶ୍ଚଣ୍ଡାଂଶତ୍ରିପୁରହରନିର୍ମାଲ୍ୟଵିମୁଖୈଃ ।
ଵିଶାଖେନ୍ଦ୍ରୋପେନ୍ଦ୍ରୈଃ ଶଶିଵିଶଦକର୍ପୂରଶକଲା
ଵିଲୀୟନ୍ତେ ମାତସ୍ତଵ ଵଦନତାମ୍ବୂଲକବଲାଃ ॥ ୬୫॥
ଵିପଞ୍ଚ୍ୟା ଗାୟନ୍ତୀ ଵିଵିଧମପଦାନଂ ପଶୁପତେଃ
ତ୍ଵୟାରବ୍ଧେ ଵକ୍ତୁଂ ଚଲିତଶିରସା ସାଧୁଵଚନେ ।
ତଦୀୟୈର୍ମାଧୁର୍ୟୈରପଲପିତତନ୍ତ୍ରୀକଲରଵାଂ
ନିଜାଂ ଵୀଣାଂ ଵାଣୀ ନିଚୁଲୟତି ଚୋଲେନ ନିଭୃତମ୍ ॥ ୬୬॥
କରାଗ୍ରେଣ ସ୍ପୃଷ୍ଟଂ ତୁହିନଗିରିଣା ଵତ୍ସଲତୟା
ଗିରୀଶେନୋଦସ୍ତଂ ମୁହୁରଧରପାନାକୁଲତୟା ।
କରଗ୍ରାହ୍ୟଂ ଶମ୍ଭୋର୍ମୁଖମୁକୁରଵୃନ୍ତଂ ଗିରିସୁତେ
କଥଙ୍କାରଂ ବ୍ରୂମସ୍ତଵ ଚିବୁକମୌପମ୍ୟରହିତମ୍ ॥ ୬୭॥
ଭୁଜାଶ୍ଲେଷାନ୍ ନିତ୍ୟଂ ପୁରଦମୟିତୁଃ କଣ୍ଟକଵତୀ
ତଵ ଗ୍ରୀଵା ଧତ୍ତେ ମୁଖକମଲନାଲଶ୍ରିୟମିୟମ୍ ।
ସ୍ଵତଃ ଶ୍ଵେତା କାଲାଗୁରୁବହୁଲଜମ୍ବାଲମଲିନା
ମୃଣାଲୀଲାଲିତ୍ୟମ୍ ଵହତି ୟଦଧୋ ହାରଲତିକା ॥ ୬୮॥
ଗଲେ ରେଖାସ୍ତିସ୍ରୋ ଗତିଗମକଗୀତୈକନିପୁଣେ
ଵିଵାହଵ୍ୟାନଦ୍ଧପ୍ରଗୁଣଗୁଣସଂଖ୍ୟାପ୍ରତିଭୁଵଃ ।
ଵିରାଜନ୍ତେ ନାନାଵିଧମଧୁରରାଗାକରଭୁଵାଂ
ତ୍ରୟାଣାଂ ଗ୍ରାମାଣାଂ ସ୍ଥିତିନିୟମସୀମାନ ଇଵ ତେ ॥ ୬୯॥
ମୃଣାଲୀମୃଦ୍ଵୀନାଂ ତଵ ଭୁଜଲତାନାଂ ଚତସୃଣାଂ
ଚତୁର୍ଭିଃ ସୌନ୍ଦର୍ୟଂ ସରସିଜଭଵଃ ସ୍ତୌତି ଵଦନୈଃ ।
ନଖେଭ୍ୟଃ ସନ୍ତ୍ରସ୍ୟନ୍ ପ୍ରଥମମଥନାଦନ୍ଧକରିପୋ-
ଶ୍ଚତୁର୍ଣାଂ ଶୀର୍ଷାଣାଂ ସମମଭୟହସ୍ତାର୍ପଣଧିୟା ॥ ୭୦॥
ନଖାନାମୁଦ୍ଦ୍ୟୋତୈର୍ନଵନଲିନରାଗଂ ଵିହସତାଂ
କରାଣାଂ ତେ କାନ୍ତିଂ କଥୟ କଥୟାମଃ କଥମୁମେ ।
କୟାଚିଦ୍ଵା ସାମ୍ୟଂ ଭଜତୁ କଲୟା ହନ୍ତ କମଲଂ
ୟଦି କ୍ରୀଡଲ୍ଲକ୍ଷ୍ମୀଚରଣତଲଲାକ୍ଷାରସଛଣମ୍ ॥ ୭୧॥
ସମଂ ଦେଵି ସ୍କନ୍ଦଦ୍ଵିପଵଦନପୀତଂ ସ୍ତନୟୁଗଂ
ତଵେଦଂ ନଃ ଖେଦଂ ହରତୁ ସତତଂ ପ୍ରସ୍ନୁତମୁଖମ୍ ।
ୟଦାଲୋକ୍ୟାଶଙ୍କାକୁଲିତହୃଦୟୋ ହାସଜନକଃ
ସ୍ଵକୁମ୍ଭୌ ହେରମ୍ବଃ ପରିମୃଶତି ହସ୍ତେନ ଝଡିତି ॥ ୭୨॥
ଅମୂ ତେ ଵକ୍ଷୋଜାଵମୃତରସମାଣିକ୍ୟକୁତୁପୌ
ନ ସଂଦେହସ୍ପନ୍ଦୋ ନଗପତିପତାକେ ମନସି ନଃ ।
ପିବନ୍ତୌ ତୌ ୟସ୍ମାଦଵିଦିତଵଧୂସଙ୍ଗରସିକୌ
କୁମାରାଵଦ୍ୟାପି ଦ୍ଵିରଦଵଦନକ୍ରୌଞ୍ଚଦଲନୌ ॥ ୭୩॥
ଵହତ୍ୟମ୍ବ ସ୍ତମ୍ବେରମଦନୁଜକୁମ୍ଭପ୍ରକୃତିଭିଃ
ସମାରବ୍ଧାଂ ମୁକ୍ତାମଣିଭିରମଲାଂ ହାରଲତିକାମ୍ ।
କୁଚାଭୋଗୋ ବିମ୍ବାଧରରୁଚିଭିରନ୍ତଃ ଶବଲିତାଂ
ପ୍ରତାପଵ୍ୟାମିଶ୍ରାଂ ପୁରଦମୟିତୁଃ କୀର୍ତିମିଵ ତେ ॥ ୭୪॥
ତଵ ସ୍ତନ୍ୟଂ ମନ୍ୟେ ଧରଣିଧରକନ୍ୟେ ହୃଦୟତଃ
ପୟଃପାରାଵାରଃ ପରିଵହତି ସାରସ୍ଵତମିଵ ।
ଦୟାଵତ୍ୟା ଦତ୍ତଂ ଦ୍ରଵିଡଶିଶୁରାସ୍ଵାଦ୍ୟ ତଵ ୟତ୍
କଵୀନାଂ ପ୍ରୌଢାନାମଜନି କମନୀୟଃ କଵୟିତା ॥ ୭୫॥
ହରକ୍ରୋଧଜ୍ଵାଲାଵଲିଭିରଵଲୀଢେନ ଵପୁଷା
ଗଭୀରେ ତେ ନାଭୀସରସି କୃତସଙ୍ଗୋ ମନସିଜଃ ।
ସମୁତ୍ତସ୍ଥୌ ତସ୍ମାଦଚଲତନୟେ ଧୂମଲତିକା
ଜନସ୍ତାଂ ଜାନୀତେ ତଵ ଜନନି ରୋମାଵଲିରିତି ॥ ୭୬॥
ୟଦେତତ୍ କାଲିନ୍ଦୀତନୁତରତରଙ୍ଗାକୃତି ଶିଵେ
କୃଶେ ମଧ୍ୟେ କିଂଚିଜ୍ଜନନି ତଵ ୟଦ୍ଭାତି ସୁଧିୟାମ୍ ।
ଵିମର୍ଦାଦନ୍ୟୋଽନ୍ୟଂ କୁଚକଲଶୟୋରନ୍ତରଗତଂ
ତନୂଭୂତଂ ଵ୍ୟୋମ ପ୍ରଵିଶଦିଵ ନାଭିଂ କୁହରିଣୀମ୍ ॥ ୭୭॥
ସ୍ଥିରୋ ଗଙ୍ଗାଵର୍ତଃ ସ୍ତନମୁକୁଲରୋମାଵଲିଲତା-
କଲାଵାଲଂ କୁଣ୍ଡଂ କୁସୁମଶରତେଜୋହୁତଭୁଜଃ ।
ରତେର୍ଲୀଲାଗାରଂ କିମପି ତଵ ନାଭିର୍ଗିରିସୁତେ
ବିଲଦ୍ଵାରଂ ସିଦ୍ଧେର୍ଗିରିଶନୟନାନାଂ ଵିଜୟତେ ॥ ୭୮॥
ନିସର୍ଗକ୍ଷୀଣସ୍ୟ ସ୍ତନତଟଭରେଣ କ୍ଲମଜୁଷୋ
ନମନ୍ମୂର୍ତେର୍ନାରୀତିଲକ ଶନକୈସ୍ତ୍ରୁଟ୍ୟତ ଇଵ ।
ଚିରଂ ତେ ମଧ୍ୟସ୍ୟ ତ୍ରୁଟିତତଟିନୀତୀରତରୁଣା
ସମାଵସ୍ଥାସ୍ଥେମ୍ନୋ ଭଵତୁ କୁଶଲଂ ଶୈଲତନୟେ ॥ ୭୯॥
କୁଚୌ ସଦ୍ୟଃସ୍ଵିଦ୍ୟତ୍ତଟଘଟିତକୂର୍ପାସଭିଦୁରୌ
କଷନ୍ତୌ ଦୋର୍ମୂଲେ କନକକଲଶାଭୌ କଲୟତା ।
ତଵ ତ୍ରାତୁଂ ଭଙ୍ଗାଦଲମିତି ଵଲଗ୍ନଂ ତନୁଭୁଵା
ତ୍ରିଧା ନଦ୍ଧଂ ଦେଵି ତ୍ରିଵଲି ଲଵଲୀଵଲ୍ଲିଭିରିଵ ॥ ୮୦॥
ଗୁରୁତ୍ଵଂ ଵିସ୍ତାରଂ କ୍ଷିତିଧରପତିଃ ପାର୍ଵତି ନିଜା-
ନ୍ନିତମ୍ବାଦାଚ୍ଛିଦ୍ୟ ତ୍ଵୟି ହରଣରୂପେଣ ନିଦଧେ ।
ଅତସ୍ତେ ଵିସ୍ତୀର୍ଣୋ ଗୁରୁରୟମଶେଷାଂ ଵସୁମତୀଂ
ନିତମ୍ବପ୍ରାଗ୍ଭାରଃ ସ୍ଥଗୟତି ଲଘୁତ୍ଵଂ ନୟତି ଚ ॥ ୮୧॥
କରୀନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ଶୁଣ୍ଡାନ୍ କନକକଦଲୀକାଣ୍ଡପଟଲୀ-
ମୁଭାଭ୍ୟାମୂରୁଭ୍ୟାମୁଭୟମପି ନିର୍ଜିତ୍ୟ ଭଵତୀ ।
ସୁଵୃତ୍ତାଭ୍ୟାଂ ପତ୍ୟୁଃ ପ୍ରଣତିକଠିନାଭ୍ୟାଂ ଗିରିସୁତେ
ଵିଧିଜ୍ଞ୍ୟେ ଜାନୁଭ୍ୟାଂ ଵିବୁଧକରିକୁମ୍ଭଦ୍ଵୟମସି ॥ ୮୨॥
ପରାଜେତୁଂ ରୁଦ୍ରଂ ଦ୍ଵିଗୁଣଶରଗର୍ଭୌ ଗିରିସୁତେ
ନିଷଙ୍ଗୌ ଜଙ୍ଘେ ତେ ଵିଷମଵିଶିଖୋ ବାଢମକୃତ ।
ୟଦଗ୍ରେ ଦୃଶ୍ୟନ୍ତେ ଦଶଶରଫଲାଃ ପାଦୟୁଗଲୀ-
ନଖାଗ୍ରଚ୍ଛଦ୍ମାନଃ ସୁରମକୁଟଶାଣୈକନିଶିତାଃ ॥ ୮୩॥
ଶ୍ରୁତୀନାଂ ମୂର୍ଧାନୋ ଦଧତି ତଵ ୟୌ ଶେଖରତୟା
ମମାପ୍ୟେତୌ ମାତଃ ଶିରସି ଦୟୟା ଧେହି ଚରଣୌ ।
ୟୟୋଃ ପାଦ୍ୟଂ ପାଥଃ ପଶୁପତିଜଟାଜୂଟତଟିନୀ
ୟୟୋର୍ଲାକ୍ଷାଲକ୍ଷ୍ମୀରରୁଣହରିଚୂଡାମଣିରୁଚିଃ ॥ ୮୪॥
ନମୋଵାକଂ ବ୍ରୂମୋ ନୟନରମଣୀୟାୟ ପଦୟୋ-
ସ୍ତଵାସ୍ମୈ ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵାୟ ସ୍ଫୁଟରୁଚିରସାଲକ୍ତକଵତେ ।
ଅସୂୟତ୍ୟତ୍ୟନ୍ତଂ ୟଦଭିହନନାୟ ସ୍ପୃହୟତେ
ପଶୂନାମୀଶାନଃ ପ୍ରମଦଵନକଙ୍କେଲିତରଵେ ॥ ୮୫॥
ମୃଷା କୃତ୍ଵା ଗୋତ୍ରସ୍ଖଲନମଥ ଵୈଲକ୍ଷ୍ୟନମିତଂ
ଲଲାଟେ ଭର୍ତାରଂ ଚରଣକମଲେ ତାଡୟତି ତେ ।
ଚିରାଦନ୍ତଃଶଲ୍ୟଂ ଦହନକୃତମୁନ୍ମୂଲିତଵତା
ତୁଲାକୋଟିକ୍ଵାଣୈଃ କିଲିକିଲିତମୀଶାନରିପୁଣା ॥ ୮୬॥
ହିମାନୀହନ୍ତଵ୍ୟଂ ହିମଗିରିନିଵାସୈକଚତୁରୌ
ନିଶାୟାଂ ନିଦ୍ରାଣଂ ନିଶି ଚରମଭାଗେ ଚ ଵିଶଦୌ ।
ଵରଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀପାତ୍ରଂ ଶ୍ରିୟମତିସୃଜନ୍ତୌ ସମୟିନାଂ
ସରୋଜଂ ତ୍ଵତ୍ପାଦୌ ଜନନି ଜୟତଶ୍ଚିତ୍ରମିହ କିମ୍ ॥ ୮୭॥
ପଦଂ ତେ କୀର୍ତୀନାଂ ପ୍ରପଦମପଦଂ ଦେଵି ଵିପଦାଂ
କଥଂ ନୀତଂ ସଦ୍ଭିଃ କଠିନକମଠୀକର୍ପରତୁଲାମ୍ ।
କଥଂ ଵା ବାହୁଭ୍ୟାମୁପୟମନକାଲେ ପୁରଭିଦା
ୟଦାଦାୟ ନ୍ୟସ୍ତଂ ଦୃଷଦି ଦୟମାନେନ ମନସା ॥ ୮୮॥
ନଖୈର୍ନାକସ୍ତ୍ରୀଣାଂ କରକମଲସଂକୋଚଶଶିଭି-
ସ୍ତରୂଣାଂ ଦିଵ୍ୟାନାଂ ହସତ ଇଵ ତେ ଚଣ୍ଡି ଚରଣୌ ।
ଫଲାନି ସ୍ଵଃସ୍ଥେଭ୍ୟଃ କିସଲୟକରାଗ୍ରେଣ ଦଦତାଂ
ଦରିଦ୍ରେଭ୍ୟୋ ଭଦ୍ରାଂ ଶ୍ରିୟମନିଶମହ୍ନାୟ ଦଦତୌ ॥ ୮୯॥
ଦଦାନେ ଦୀନେଭ୍ୟଃ ଶ୍ରିୟମନିଶମାଶାନୁସଦୃଶୀ-
ମମନ୍ଦଂ ସୌନ୍ଦର୍ୟପ୍ରକରମକରନ୍ଦମ୍ ଵିକିରତି ।
ତଵାସ୍ମିନ୍ ମନ୍ଦାରସ୍ତବକସୁଭଗେ ୟାତୁ ଚରଣେ
ନିମଜ୍ଜନ୍ମଜ୍ଜୀଵଃ କରଣଚରଣଃ ଷଟ୍ଚରଣତାମ୍ ॥ ୯୦॥
ପଦନ୍ୟାସକ୍ରୀଡାପରିଚୟମିଵାରବ୍ଧୁମନସଃ
ସ୍ଖଲନ୍ତସ୍ତେ ଖେଲଂ ଭଵନକଲହଂସା ନ ଜହତି ।
ଅତସ୍ତେଷାଂ ଶିକ୍ଷାଂ ସୁଭଗମଣିମଞ୍ଜୀରରଣିତ-
ଚ୍ଛଲାଦାଚକ୍ଷାଣଂ ଚରଣକମଲଂ ଚାରୁଚରିତେ ॥ ୯୧॥
ଗତାସ୍ତେ ମଞ୍ଚତ୍ଵଂ ଦ୍ରୁହିଣହରିରୁଦ୍ରେଶ୍ଵରଭୃତଃ
ଶିଵଃ ସ୍ଵଚ୍ଛଚ୍ଛାୟାଘଟିତକପଟପ୍ରଚ୍ଛଦପଟଃ ।
ତ୍ଵଦୀୟାନାଂ ଭାସାଂ ପ୍ରତିଫଲନରାଗାରୁଣତୟା
ଶରୀରୀ ଶୃଙ୍ଗାରୋ ରସ ଇଵ ଦୃଶାଂ ଦୋଗ୍ଧି କୁତୁକମ୍ ॥ ୯୨॥
ଅରାଲା କେଶେଷୁ ପ୍ରକୃତିସରଲା ମନ୍ଦହସିତେ
ଶିରୀଷାଭା ଚିତ୍ତେ ଦୃଷଦୁପଲଶୋଭା କୁଚତଟେ ।
ଭୃଶଂ ତନ୍ଵୀ ମଧ୍ୟେ ପୃଥୁରୁରସିଜାରୋହଵିଷୟେ
ଜଗତ୍ତ୍ରାତୁଂ ଶମ୍ଭୋର୍ଜୟତି କରୁଣା କାଚିଦରୁଣା ॥ ୯୩॥
କଲଙ୍କଃ କସ୍ତୂରୀ ରଜନିକରବିମ୍ବଂ ଜଲମୟଂ
କଲାଭିଃ କର୍ପୂରୈର୍ମରକତକରଣ୍ଡଂ ନିବିଡିତମ୍ ।
ଅତସ୍ତ୍ଵଦ୍ଭୋଗେନ ପ୍ରତିଦିନମିଦଂ ରିକ୍ତକୁହରଂ
ଵିଧିର୍ଭୂୟୋ ଭୂୟୋ ନିବିଡୟତି ନୂନଂ ତଵ କୃତେ ॥ ୯୪॥
ପୁରାରାତେରନ୍ତଃପୁରମସି ତତସ୍ତ୍ଵଚ୍ଚରଣୟୋଃ
ସପର୍ୟାମର୍ୟାଦା ତରଲକରଣାନାମସୁଲଭା ।
ତଥା ହ୍ୟେତେ ନୀତାଃ ଶତମଖମୁଖାଃ ସିଦ୍ଧିମତୁଲାଂ
ତଵ ଦ୍ଵାରୋପାନ୍ତସ୍ଥିତିଭିରଣିମାଦ୍ୟାଭିରମରାଃ ॥ ୯୫॥
କଲତ୍ରଂ ଵୈଧାତ୍ରଂ କତିକତି ଭଜନ୍ତେ ନ କଵୟଃ
ଶ୍ରିୟୋ ଦେଵ୍ୟାଃ କୋ ଵା ନ ଭଵତି ପତିଃ କୈରପି ଧନୈଃ ।
ମହାଦେଵଂ ହିତ୍ଵା ତଵ ସତି ସତୀନାମଚରମେ
କୁଚାଭ୍ୟାମାସଙ୍ଗଃ କୁରଵକତରୋରପ୍ୟସୁଲଭଃ ॥ ୯୬॥
ଗିରାମାହୁର୍ଦେଵୀଂ ଦ୍ରୁହିଣଗୃହିଣୀମାଗମଵିଦୋ
ହରେଃ ପତ୍ନୀଂ ପଦ୍ମାଂ ହରସହଚରୀମଦ୍ରିତନୟାମ୍ ।
ତୁରୀୟା କାପି ତ୍ଵଂ ଦୁରଧିଗମନିଃସୀମମହିମା
ମହାମାୟା ଵିଶ୍ଵଂ ଭ୍ରମୟସି ପରବ୍ରହ୍ମମହିଷି ॥ ୯୭॥
କଦା କାଲେ ମାତଃ କଥୟ କଲିତାଲକ୍ତକରସଂ
ପିବେୟଂ ଵିଦ୍ୟାର୍ଥୀ ତଵ ଚରଣନିର୍ଣେଜନଜଲମ୍ ।
ପ୍ରକୃତ୍ୟା ମୂକାନାମପି ଚ କଵିତାକାରଣତୟା
କଦା ଧତ୍ତେ ଵାଣୀମୁଖକମଲତାମ୍ବୂଲରସତାମ୍ ॥ ୯୮॥
ସରସ୍ଵତ୍ୟା ଲକ୍ଷ୍ମ୍ୟା ଵିଧିହରିସପତ୍ନୋ ଵିହରତେ
ରତେଃ ପାତିଵ୍ରତ୍ୟଂ ଶିଥିଲୟତି ରମ୍ୟେଣ ଵପୁଷା ।
ଚିରଂ ଜୀଵନ୍ନେଵ କ୍ଷପିତପଶୁପାଶଵ୍ୟତିକରଃ
ପରାନନ୍ଦାଭିଖ୍ୟମ୍ ରସୟତି ରସଂ ତ୍ଵଦ୍ଭଜନଵାନ୍ ॥ ୯୯॥
ପ୍ରଦୀପଜ୍ଵାଲାଭିର୍ଦିଵସକରନୀରାଜନଵିଧିଃ
ସୁଧାସୂତେଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରୋପଲଜଲଲଵୈରର୍ଘ୍ୟରଚନା ।
ସ୍ଵକୀୟୈରମ୍ଭୋଭିଃ ସଲିଲନିଧିସୌହିତ୍ୟକରଣଂ
ତ୍ଵଦୀୟାଭିର୍ଵାଗ୍ଭିସ୍ତଵ ଜନନି ଵାଚାଂ ସ୍ତୁତିରିୟମ୍ ॥ ୧୦୦॥
ସମାନୀତଃ ପଦ୍ଭ୍ୟାଂ ମଣିମୁକୁରତାମମ୍ବରମଣି-
ର୍ଭୟାଦନ୍ତଃସ୍ତିମିତକିରଣଶ୍ରେଣିମସୃଣଃ ।
ଦଧାତି ତ୍ଵଦ୍ଵକ୍ତ୍ରଂପ୍ରତିଫଲନମଶ୍ରାନ୍ତଵିକଚଂ
ନିରାତଙ୍କଂ ଚନ୍ଦ୍ରାନ୍ନିଜହୃଦୟପଙ୍କେରୁହମିଵ ॥ ୧୦୧॥
ସମୁଦ୍ଭୂତସ୍ଥୂଲସ୍ତନଭରମୁରଶ୍ଚାରୁ ହସିତଂ
କଟାକ୍ଷେ କନ୍ଦର୍ପଃ କତିଚନ କଦମ୍ବଦ୍ୟୁତି ଵପୁଃ ।
ହରସ୍ୟ ତ୍ଵଦ୍ଭ୍ରାନ୍ତିଂ ମନସି ଜନୟାମ୍ ସ୍ମ ଵିମଲା
ଭଵତ୍ୟା ୟେ ଭକ୍ତାଃ ପରିଣତିରମୀଷାମିୟମୁମେ ॥ ୧୦୨॥
ନିଧେ ନିତ୍ୟସ୍ମେରେ ନିରଵଧିଗୁଣେ ନୀତିନିପୁଣେ
ନିରାଘାତଜ୍ଞାନେ ନିୟମପରଚିତ୍ତୈକନିଲୟେ ।
ନିୟତ୍ୟା ନିର୍ମୁକ୍ତେ ନିଖିଲନିଗମାନ୍ତସ୍ତୁତିପଦେ
ନିରାତଙ୍କେ ନିତ୍ୟେ ନିଗମୟ ମମାପି ସ୍ତୁତିମିମାମ୍ ॥ ୧୦୩॥
॥ ଇତି ଶ୍ରୀମତ୍ପରମହଂସପରିଵ୍ରାଜକାଚାର୍ୟସ୍ୟ
ଶ୍ରୀଗୋଵିନ୍ଦଭଗଵତ୍ପୂଜ୍ୟପାଦଶିଷ୍ୟସ୍ୟ
ଶ୍ରୀମଚ୍ଛଙ୍କରଭଗଵତଃ କୃତୌ ସୌନ୍ଦର୍ୟଲହରୀ ସମ୍ପୂର୍ଣା
॥ ଓଂ ତତ୍ସତ୍ ॥
Comments
Post a Comment